پتانسیل دست نخورده
چگونه کسب و کارهای خانوادگی میتوانند هفتمین برنامه توسعه ایران را هدایت کنند
رضا غیابی : عضو حرفهای انجمن ترویج کسب و کارهای خانوادگی
مشاور استراتژی – جماعت ساز – برگزارکننده شبکه TEDxTehran – همکار سابق PwC
من به عنوان عضو کمیسیون مشترک انجمن ترویج کسب و کارهای خانوادگی و فدراسیون مشاوران مدیریت و کسب وکار ایران بر این باورم که نقش جامعه کسب و کارهای خانوادگی Family Business Society (FBS) در دستیابی به اهداف بلندپروازانه برنامه هفتم توسعه ایران تا حد زیادی نادیده گرفته شده است. در حالی که بیشتر تمرکز بر سرمایه گذاری در مقیاس بزرگ و دولت بوده است.
ابتکارات رهبری: FBS می تواند به طور قابل توجهی به اهداف رشد اقتصادی و بهره وری کشور با نقاط قوت منحصر به فرد و پتانسیل دست نخورده خود کمک کند. با استفاده از اهرم داخلی و منابع بین المللی، این کسب و کارها می توانند به محرک های حیاتی توسعه پایدار در ایران تبدیل شوند.
سرمایه کسب و کار خانوادگی: دارایی پنهان برای توسعه ملی
کسب و کارهای خانوادگی اغلب ذخایر مالی دست نخوردهای در داخل ایران و خارج از کشور دارند. این ذخایر، همراه با شبکههای خانوادگی بینالمللی آنها، FBS را به عنوان یک سیستم حیاتی قرار میدهد. منابع سرمایه گذاری که میتواند برای پر کردن شکافهای موجود در نیازهای اقتصادی کشور مورد استفاده قرار گیرد و به پیشی گرفتن تشکیل سرمایه ثابت نسبت به استهلاک کمک کند و روند فرسایش صنایع را به روند بازسازی و نوسازی تغییر دهد.
به عنوان مثال، بر اساس برنامه هفتم توسعه، ایران قصد دارد به نرخ رشد تولید ناخالص داخلی سالانه 8 درصد دست یابد که 5.2 درصد از افزایش سرمایه گذاری ها و 2.8 درصد باقیمانده از بهبود بهره وری حاصل میشود. با توجه به کارایی بالاتر آنها در مقایسه با بخشهای غیرخصوصی، کسب و کارهای خانوادگی میتوانند به طور قابل توجهی به این هدف بهره وری کمک کنند.
اما پرسشها باقی میماند:
آیا شرایط اقتصادی و سیاسی کنونی برای این امر مساعد است؟
چه مشوقهایی میتواند این خانوادهها را تشویق کند تا ثروت خود را در ایران سرمایه گذاری کنند؟
مدلی برای تعامل: کسب و کار خانوادگی به عنوان یک کاتالیزور برای بهرهوری
برای درک بهتر اینکه چگونه کسبوکارهای خانوادگی میتوانند کمک کنند، بیایید یک “مدل سه ستونی برای تعامل با کسب و کارهای خانوادگی” ارائه کنیم – با تمرکز بر سه حوزه مهم که در آن مشاغل خانوادگی میتوانند ایجاد کنند.
تفاوت:
- سرمایه داخلی و بین المللی: کسب و کارهای خانوادگی اغلب پیوندهای قوی با بازارهای بینالمللی و جوامع دیاسپورا (ایرانیان و ایرانی تبارهای خارج از کشور) دارند. دسترسی آنها به ذخایر خارجی و ذاتی است.
اعتماد به شبکههای خانوادگی آنها را به عنوان کاندیدای اصلی برای هدایت سرمایه خارجی به پروژههای داخلی قرار میدهد. اگر به درستی انگیزه داده شود، FBS می تواند شکاف سرمایه گذاری را پر کند، آوردن سرمایههای بسیار مورد نیاز به بخشهای زیرساختی و نوآوری ایران.
- بهرهوری بالاتر از طریق شبکههای خانوادگی: یکی از مزیتهای کلیدی FBها، توانایی آنها در عملکرد مؤثر به دلیل ساختار خانوادهای محکم است. بر خلاف بوروکراسی بزرگ سازمانها، FBها چابکتر، سازگارتر و بر رشد بلندمدت متمرکز هستند که به طور طبیعی بهرهوری را افزایش میدهد. همانطور که برنامه هفتم توسعه 35 درصد از کل را هدف گذاری کرده است رشد اقتصادی ناشی از بهره وری، FB، ها با انعطاف ذاتی و انگیزه برای موفقیت بلندمدت، می تواند نقشی اساسی در دستیابی به این امر ایفا کند.
- تعهد بین نسلی به رشد پایدار: برخلاف بسیاری از شرکتهای سهامی عام که بر سود سه ماهه تمرکز میکنند، کسبوکارهای خانوادگی دیدگاه بلندمدتی دارند.موفقیت این رویکرد بلندمدت به خوبی با اهداف پایداری و رشد برنامه هفتم توسعه همخوانی دارد. FB ها به احتمال زیاد در فناوری های سبز سرمایه گذاری می کنند، آموزش، و صنایع پایدار که به نفع نسل کنونی است، پایه ای محکم برای رشد آینده ایجاد می کند.
باز کردن پتانسیل: سیاست و حمایت استراتژیک برای مشاغل خانوادگی
برای اینکه FB ها به طور کامل به اهداف توسعه کشور کمک کنند، سیاست گذاران باید محیط مساعدی ایجاد کنند که اعتماد را تقویت کند و سرمایه گذاری را تشویق کند. این شامل:
- میتوانیم با کاهش محدودیتهای ارز خارجی و ارائه مشوقهای مالیاتی برای کسب و کارهای خانوادگی که در بخشهای حیاتی سرمایهگذاری میکنند، جریان سرمایه را تسهیل کنیم.
- میتوانیم بوروکراسی را ساده کنیم تا به کسب و کارهای خانوادگی اجازه دهند استقلال و انعطاف بیشتری داشته باشند.
- میتوانیم از ابتکارات نوآوری و پایداری که با تمرکز برنامه هفتم توسعه بر نوسازی صنایع و زیرساخت های ایران همسو هستند، حمایت کنیم.
یک برد-برد برای ملت و کسب و کارهای خانوادگی
ایران با پذیرش پتانسیل کسب و کارهای خانوادگی، نه تنها میتواند شکاف سرمایه گذاری را پر کند، بلکه به بهره وری بیشتر و رشد پایدار دست یابد. همکاری بین ارگانهای دولتی و FB ها میتوانند راه را برای یک اقتصاد انعطاف پذیرتر هموار کنند، اقتصادی که بر اساس نقاط قوت چابکی بخش خصوصی و تعهدات بلندمدت خانوادگی ساخته شده است.برنامه هفتم توسعه طرحی بلندپروازانه برای آینده ایران است. برای تحقق بخشیدن به این چشم انداز، زمان آن رسیده است که نقش محوری کسب و کارهای خانوادگی در شکل دادن به آینده اقتصادی روشن تر را به رسمیت بشناسیم و از آن حمایت کنیم.
برگردان از نسخه انگلیسی:
ما واقعا از تلاش آقای رضا غیابی در خلاصه کردن و افشای آنچه انجمن ترویج کسب و کار خانوادگی در چند ماه گذشته از آن حمایت کرده است، قدردانی می کنیم. امیدواریم این موضوع در همه بخش های دولتی و بخش خصوصی طنین انداز شود و ما با هم به تلاش خود در جهت ترویج یک پارادایم جدید و جهت گیری مناسب قطب نمای توسعه ایران ادامه دهیم.
سعید جابر انصاری